پاورپوینت کامل سَبْق (مفردات‌قرآن)

توجه : این فایل به صورت فایل power point (پاور پوینت) ارائه میگردد

 پاورپوینت کامل سَبْق (مفردات‌قرآن) دارای ۴۵ اسلاید می باشد و دارای تنظیمات کامل در PowerPoint می باشد و آماده ارائه یا چاپ است

شما با استفاده ازاین پاورپوینت میتوانید یک ارائه بسیارعالی و با شکوهی داشته باشید و همه حاضرین با اشتیاق به مطالب شما گوش خواهند داد.

لطفا نگران مطالب داخل پاورپوینت نباشید، مطالب داخل اسلاید ها بسیار ساده و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل می باشد و در فایل اصلی پاورپوینت کامل سَبْق (مفردات‌قرآن)،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد

---

بخشی از متن پاورپوینت کامل سَبْق (مفردات‌قرآن) :

منبع: سَبْق (قاموس قرآن (جلد ۳))

مقالات مرتبط: سابِقات (لغات‌قرآن)، سَبْق (مفردات‌نهج‌البلاغه)، سابق.

دیگر کاربردها: سبق (ابهام‌زدایی).

سَبْق (به فتح سین و سکون باء) از واژگان قرآن کریم به معنای تقدم و پیش افتادن است.
مشتقات سَبْق که در آیات قرآن استعمال شده عبارتند از:

إِسْتِباق به معنى مسابقه و پیشى گرفتن بر یکدیگر است.

مَسْبوق به معنای پیشى گرفته شده و قهرا به معنى مغلوب و عاجز است‌.

فهرست مندرجات

۱ – معنای سَبْق
۲ – کاربردها
۲.۱ – السَّابِقُونَ‌ (آیه ۱۰ سوره واقعه)
۲.۲ – سَبَقَکُمْ‌ (آیه ۸۰ سوره اعراف)
۲.۳ – فَالسَّابِقاتِ‌ سَبْقاً (آیه ۴ سوره نازعات)
۲.۴ – سابِقِینَ‌ (آیه ۳۹ سوره عنکبوت)
۲.۵ – السَّابِقُونَ‌ (آیه ۱۰۰ سوره توبه)
۲.۶ – فَاسْتَبَقُوا (آیه ۶۶ سوره یس)
۲.۷ – استنباق
۲.۷.۱ – نَسْتَبِقُ‌ (آیه ۱۷ سوره یوسف)
۲.۸ – مسبوق
۲.۸.۱ – بِمَسْبُوقِینَ‌ (آیه ۶۰ سوره واقعه)
۳ – پانویس
۴ – منبع

۱ – معنای سَبْق

سَبْق

[۱] قرشی بنایی، علی‌اکبر، قاموس قرآن، ج۳، ص۲۲۰.

[۲] راغب اصفهانی، حسین، المفردات، ط دارالقلم، ص۳۹۵.

[۳] طریحی، فخرالدین، مجمع البحرین، ت الحسینی، ج۵، ص۱۸۰.

به معنای تقدم و پیش افتادن است.
راغب می‌گوید: اصل سبق پیش افتادن در راه رفتن است. و به طور مجاز در غیر آن به کار می‌رود مثل «ما سَبَقُونا إِلَیْهِ‌ … سَبَقَتْ‌ مِنْ رَبِّکَ‌» یعنى نافذ شد و گذشت و به طور استعاره در احراز فضیلت به کار می‌رود نحو

(وَ السَّابِقُونَ‌ السَّابِقُونَ‌)

[۴] واقعه/سوره۵۶، آیه۱۰.

«آنان‌که به وسیله اعمال صالحه به رحمت و جنت خدا پیشى گرفته‌اند.»

[۵] راغب اصفهانی، حسین، المفردات، ط دارالقلم، ص۳۹۵.

۲ – کاربردها

به مواردی از سَبْق که در قرآن به‌ کار رفته است، اشاره می‌شود:

۲.۱ – السَّابِقُونَ‌ (آیه ۱۰ سوره واقعه)

(وَ السَّابِقُونَ‌ السَّابِقُونَ‌)

[۶] واقعه/سوره۵۶، آیه۱۰.

(و سوّمین گروه پیشگامان پیشگامند.)

[۷] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۵۳۴.

[۸] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۹، ص۱۹۸.

[۹] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۹، ص۱۱۶.

[۱۰] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۲۴، ص۱۳۷.

[۱۱] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۹، ص۳۲۴.

۲.۲ – سَبَقَکُمْ‌ (آیه ۸۰ سوره اعراف)

(أَ تَأْتُونَ الْفاحِشَهَ ما سَبَقَکُمْ‌ بِها مِنْ أَحَدٍ مِنَ الْعالَمِینَ‌)

[۱۲] اعراف/سوره۷، آیه۸۰.

(آیا عمل بسیار زشتى را انجام مى‌دهید که هیچ یک از جهانیان، پیش از شما انجام نداده است؟!)

[۱۳] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۱۶۰.

[۱۴] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۸، ص۲۳۲.

[۱۵] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۸، ص۱۸۴.

[۱۶] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۹، ص۱۶۷.

[۱۷] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۴، ص۶۸۴.

این آیه و آیه ۲۸ عنکبوت

[۱۸] عنکبوت/سوره۲۹، آیه۲۸.

درباره قوم لوط است و روشن می‌کند که لواط اولین بار در قوم لوط پیدا شده است.

۲.۳ – فَالسَّابِقاتِ‌ سَبْقاً (آیه ۴ سوره نازعات)

(فَالسَّابِقاتِ‌ سَبْقاً • فَالْمُدَبِّراتِ أَمْراً)

[۱۹] نازعات/سوره۷۹، آیات۴ – ۵.

(و بر یکدیگر سبقت مى‌گیرند، و آنها که امور را تدبیر مى‌کنند!)

[۲۰] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۵۸۳.

[۲۱] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۲۰، ص۲۹۲.

[۲۲] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۲۰، ص۱۸۱.

[۲۳] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۲۶، ص۲۶۷.

[۲۴] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۱۰، ص۶۵۲.

مراد از سابقات ظاهرا ابرهای حامل باران است و یا غرض نحوه خاصّى از نیروهاى جهان است که در «دبر» تفصیلا گفته شد.

(ببینید: دبر (مفردات‌قرآن))

۲.۴ – سابِقِینَ‌ (آیه ۳۹ سوره عنکبوت)

(فَاسْتَکْبَرُوا فِی الْأَرْضِ وَ ما کانُوا سابِقِینَ‌)

[۲۵] عنکبوت/سوره۲۹، آیه۳۹.

«در زمین خودپسندى کردند و بر خدا غالب نبودند یعنى خدا را نمیتوانستند عاجز کنند.»

[۲۶] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۶، ص۱۸۸.

[۲۷] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۶، ص۱۲۷.

[۲۸] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۹، ص۵۷.

[۲۹] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۸، ص۴۴۴.

۲.۵ – السَّابِقُونَ‌ (آیه ۱۰۰ سوره توبه)

(وَ السَّابِقُونَ‌ الْأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهاجِرِینَ وَ الْأَنْصارِ وَ الَّذِینَ اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسانٍ رَضِیَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَ رَضُوا عَنْهُ وَ أَعَدَّ لَهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِی تَحْتَهَا الْأَنْهارُ خالِدِینَ فِیها أَبَداً ذلِکَ الْفَوْزُ الْعَظِیمُ‌)

[۳۰] توبه/سوره۹، آیه۱۰۰.

(پیشگامان نخستین از مهاجرین و انصار، و کسانى که به نیکی از آنها پیروى کردند، خداوند از آنها خشنود گشت، و آنها نیز از او خشنود شدند؛ و باغ‌هاى بهشتى براى آنان آماده ساخته، که نهرها از پاى درختانش جارى است؛ جاودانه در آن خواهند ماند؛ و این است رستگارى و پیروزى بزرگ!)

[۳۱] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۲۰۳.

[۳۲] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۹، ص۵۰۴.

[۳۳] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۹، ص۳۷۲.

[۳۴] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۱، ص۱۹۳.

[۳۵] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۵، ص۹۷.

قرائت مشهور در «الْأَنْصارِ» با کسر است که عطف بر مهاجرین باشد ولى یعقوب آن را با رفع خوانده است و عطف بر سابقون است در این صورت حکم‌ «رَضِیَ اللَّهُ» بر عموم انصار شامل است نه بر نخستین آنها. در مراد از سابقون اختلاف است گفته‌اند: منظور آنانند که به دو قبله، نماز خوانده‌اند.
بعضى اهل بیعت رضوان را دانسته‌اند که بیعت حدیبیّه است. بعضى آنها را اهل بدر دانسته و برخى مهاجرین پیش از هجرت.

[۳۶] طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج۵، ص۹۷.

ناگفته نماند اهل هر زمان نسبت به زمان آینده سابق است ولى قید «الْأَوَّلُونَ» روشن می‌کند مراد پیشروان اوّلیه‌اند که کسى بر آنها سبقت نیافته است به عقیده المیزان آیه منطبق است بر آنان‌که ایمان آورده و پیش از جنگ بدر مهاجرت کرده‌اند و نیز منطبق است بر اهل مدینه که ایمان آوردند و مهاجران را پذیرفته و در خانه‌هاى خود جا دادند و معیشت آنها را تأمین کردند. ریشه دین به وسیله آنها ثابت گردید و دیگران از ایشان پیروى کردند.

[۳۷] طباطبایی، محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، ج۹، ص۳۷۳.

[۳۸] طباطبایی، محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، ج۹، ص۵۰۵.

ناگفته نماند ایمان و عمل در مهاجران و انصار شرط رضاى خداست که فرموده‌:

(فَإِنَّ اللَّهَ لا یَرْضى‌ عَنِ الْقَوْمِ الْفاسِقِینَ‌)

[۳۹] توبه/سوره۹، آیه۹۶.

(خداوند