پاورپوینت کامل مقاتل قرن دوم

توجه : این فایل به صورت فایل power point (پاور پوینت) ارائه میگردد

 پاورپوینت کامل مقاتل قرن دوم دارای ۹۶ اسلاید می باشد و دارای تنظیمات کامل در PowerPoint می باشد و آماده ارائه یا چاپ است

شما با استفاده ازاین پاورپوینت میتوانید یک ارائه بسیارعالی و با شکوهی داشته باشید و همه حاضرین با اشتیاق به مطالب شما گوش خواهند داد.

لطفا نگران مطالب داخل پاورپوینت نباشید، مطالب داخل اسلاید ها بسیار ساده و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل می باشد و در فایل اصلی پاورپوینت کامل مقاتل قرن دوم،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد

---

بخشی از متن پاورپوینت کامل مقاتل قرن دوم :

منبع: مقتل جامع سیدالشهداء

مقالات مرتبط: تاریخ‌ نگاری عاشورا.

پاورپوینت کامل مقاتل قرن دوم، یکی از مباحث مرتبط به تاریخ‌نگاری عاشورا و مقتل نگاری است. مقتل‌ نگاری، نوعی تک نگاری تاریخی است که در آن به شرح جریان شهادت امام حسین (علیه‌السّلام) و یارانش از آغاز تا فرجام پرداخته‌ شده است. روایت‌ها و گزارش‌های شاهدان عینی و امامان معصوم در بازگویی جزئیات واقعه عاشورا در گذر زمان از شکل شفاهی خارج شد و به صورت مکتوب در آمد. این آثار که با عنوان «مقتل الحسین» شناخته می‌شوند، شامل روایت‌هایی از اصل رویداد و پیامدهای آن بودند. در پاورپوینت کامل مقاتل قرن دوم، مقتل ابومخنف از اهمیت خاصی برخوردار است.

فهرست مندرجات

۱ – مقدمه
۲ – مقتل جابر بن یزید
۲.۱ – معرفی مؤلف
۲.۲ – معرفی اثر
۳ – روایات منقول در مجامع حدیثی
۴ – مقتل قاسم بن اصبغ
۴.۱ – معرفی مؤلف
۴.۲ – معرفی اثر
۵ – مقتل عمار دهنی
۵.۱ – معرفی مؤلف
۵.۲ – معرفی اثر
۶ – مقتل فضیل بن زبیر
۶.۱ – معرفی مؤلف
۶.۲ – معرفی اثر
۶.۳ – نقاط ضعف
۶.۳.۱ – نبود نسخه اصلی
۶.۳.۲ – ذکر متفرد اسامی
۶.۳.۳ – خطای در ضبط اسامی
۷ – مقتل ابومخنف
۷.۱ – معرفی مؤلف
۷.۲ – ویژگی‌های کتاب
۷.۳ – زمان نگارش
۷.۴ – صحت گزارش‌ها
۷.۵ – چند نمونه از اخبار جعلی
۷.۶ – نسخه‌های موجود
۸ – پانویس
۹ – منبع

۱ – مقدمه

بی تردید در میان رویدادهای قرون نخستین اسلام، واقعه عاشورا مهمترین و تاثیرگذارترین رخداد به شمار آمده، در میان دیگر حوادث تاریخی از ابعاد گوناگون، بیشترین اهمیت را به خود اختصاص داده است. عظمت و اهمیت ویژه این رخداد تاریخی موجب شد که از همان نخستین روزها، کسانی نقش گزارشگر را ایفا کرده، ماجرا را به تفصیل برای دیگران بازگویند. اینان همان شاهدان عینی حادثه بودند که به گونه‌ای در کربلا حضور داشتند و از نزدیک رخدادها را دیده بودند. در یک سوی این گروه، بازماندگان کاروان حسینی به منزله موثق‌ترین گزارشگران این حادثه حضور داشتند که اصلی‌ترین ایشان امام سجاد (علیه‌السّلام) به شمار می‌آمد. در سوی دیگر نیز، برخی از افراد سپاه دشمن بودند. بر این دو، باید روایت‌های امامان معصوم شیعه را نیز افزود که هرچه از تاریخ حادثه دورتر می‌شدند، برای زنده نگه‌داشتن یاد این رخداد، رفته رفته گوشه‌هایی از ماجرا را باز می‌گفتند.
مجموعه این روایت‌ها و گزارش‌ها، با گذشت زمان از شکل شفاهی خارج شد و صورت مکتوب یافت. آنگاه که هنوز تاریخ و دیگر علوم اسلامی، از حدیث متمایز نشده بود و مدونات حدیثی، مجموعه‌ای از احادیث مربوط به رشته‌ها و گرایش‌های گوناگون را در برمی‌گرفت، روایت‌های مربوط به ماجرای کربلا را نیز می‌شد در لابه‌لای آثار حدیثی جست. اما رفته رفته، همراه با تمایز موضوعی اخبار و روایت‌ها، آثاری با عنوان «مقتل الحسین» یا با عناوین مشابه، ولی شامل روایت‌هایی که به گونه‌ای در پی‌ بیان مقدمه‌ها، اصل رویداد و پیامدهای آن بودند، پدید آمد.

۲ – مقتل جابر بن یزید

یکی از پاورپوینت کامل مقاتل قرن دوم، مقتل جابر بن یزید، است که در حال حاضر نسخه اصلی آن در دسترس نیست.

۲.۱ – معرفی مؤلف

جابر بن یزید جُعْفی، فقیه، مفسر قرآن، محدّث، و از اصحاب نامدار امام باقر و امام صادق (علیهماالسلام) بود که در سال ۱۲۸ قمری وفات کرد.

۲.۲ – معرفی اثر

در منابع رجالی آثار فراوانی به جابر بن یزید نسبت داده شده است و یکی از آنها کتابی به نام مقتل الحسین (علیه‌السّلام) است. در حال حاضر اصل این کتاب که از پاورپوینت کامل مقاتل قرن دوم هجری و جزو قدیمی ترین مقاتل است، در دسترس نیست ولی منقولاتی از آن‌ در کتاب‌های معتبر و مشهور مانند رجال نجاشی و تاریخ طبری وجود دارد.

[۱] نجاشی، احمد بن علی، رجال نجاشی، ص۱۲۸-۱۲۹.

طبری، گزارشی را به نقل از وی آورده است.

[۲] طبری، محمد بن جریر، تاریخ الامم و الملوک، ج۵، ص۴۴۹.

۳ – روایات منقول در مجامع حدیثی

روایات منقول از امام باقر (علیه‌السّلام) و امام صادق (علیه‌السّلام) در مقتل حضرت سیدالشهدا، به جز روایات کوتاه درباره حادثه کربلا که از امامان شیعه (علیه‌السّلام) در مجامع حدیثی نقل شده است، گاه به روایات بلندی برمی‌خوریم که در نوع خود می‌تواند یک مقتل قلمداد شود؛ از جمله می‌توان به یک حدیث طولانی اشاره کرد که شیخ صدوق در امالی خود به صورت مسند از امام صادق (علیه‌السّلام) نقل کرده است. این حدیث، بخش‌های مختلف حادثه کربلا را از بدو شکل گیری آن در مدینه پس از مرگ معاویه و تلاش والی مدینه برای اخذ بیعت از امام حسین (علیه‌السّلام) برای یزید، تا شهادت حضرت و سپس گوشه‌ای از جریان اسارت اهل بیت (علیه‌السّلام) و مجلس ابن زیاد شرح می‌دهد.

[۳] صدوق، محمد بن علی، الامالی، ص۲۱۵-۲۳۲.

همچنین روایت عمار دهنی از امام باقر (علیه‌السّلام) درباره سیر قیام امام حسین (علیه‌السّلام) از آغاز تا پایان و جریان اسارت اهل بیت (علیه‌السّلام) و در شام و بازگشت آنان به مدینه و نیز جریان قیام مسلم در کوفه نیز از این دست روایات به شمار می‌روند.

[۴] طبری، محمد بن جریر، تاریخ الامم و الملوک، ج۵، ص۳۴۷-۳۵۱.

[۵] طبری، محمد بن جریر، تاریخ الامم و الملوک، ج۵، ص۳۸۹-۳۹۰.

[۶] مزی، یوسف، تهذیب الکمال فی اسماء الرجال، ج۶، ص۴۲۲-۴۳۰.

[۷] عسقلانی، ابن حجر، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۲، ص۶۹-۷۱.

۴ – مقتل قاسم بن اصبغ

مقتل قاسم بن اصبغ، کهن‌ترین‌ مقتل‌ مکتوب‌ در بین پاورپوینت کامل مقاتل قرن دوم بوده و در حال حاضر نسخه اصلی آن در دسترس نیست.

۲.۱ – معرفی مؤلف

قاسم بن اصبغ، فزند اَصبَغ بن نُباته، یکی از اصحاب امام علی (علیه‌السّلام)، و از حاضران جنگ‌های جمل و صفین بوده است.

[۸] منقری، نصر بن مزاحم، وقعه صفّین، ص۳۲۲.

[۹] منقری، نصر بن مزاحم، وقعه صفّین، ص۴۰۶.

[۱۰] مفید، محمد بن نعمان، امالی، ص۳۵۱.

[۱۱] ابن ابی الحدید، ابوحامد، شرح نهج البلاغه، ج۱، ص۲۶۳.

۲.۲ – معرفی اثر

مشهور آن‌ است‌ که‌ کهن‌ترین‌ مقتل‌ مکتوب‌ در بین مقاتل، از اصبغ‌ بن‌ نباته‌ است‌، چنان‌ که‌ شیخ‌ طوسی‌ کتاب‌ مقتل‌ الحسین‌ بن‌ علی‌ را از آثار اصبغ‌ بن‌ نباته‌ دانسته‌ است‌.

[۱۲] طوسی، محمد بن حسن، الفهرست، ص۸۵-۸۶.

بنا بر خبری‌ که‌ شیخ‌ صدوق‌ نقل‌ کرده‌ است‌، اصبغ‌ بن‌ نباته‌، شهادت‌ امام‌ حسین‌ (علیه‌السلام‌) را درک‌ کرده‌ است. شیخ‌ صدوق‌ در جریان‌ آویختن‌ سر یکی‌ از شهدای‌ کربلا توسط‌ یکی‌ از سپاهیان‌ عمر سعد، از قول‌ قاسم‌ بن‌ اصبغ‌ این‌ گونه‌ بیان‌ کرده‌ است‌: «من‌ به‌ پدرم‌ گفتم‌: ای‌ کاش‌ این‌ مردِ حامل‌ سر،‌ اندکی‌ سر را بالاتر آویزان‌ می‌کرد، مگر نمی‌یینی‌ که‌ دستان‌ اسب‌ با سر چه‌ می‌کند؟» این‌ گفته قاسم‌ حاکی‌ از آن‌ است‌ که‌ اصبغ‌ در زمان‌ حادثه کربلا، زنده‌ بوده‌ است‌.

[۱۳] صدوق، محمد بن علی، ثواب‌ الاعمال‌ و عقاب‌ الاعمال‌، ص‌۲۱۹.

اما در اخبار و گزارش‌های‌ تاریخی‌، هیچ‌ گونه‌ خبری‌ درباره‌ واقعه‌ عاشورا از او نقل‌ نشده‌ است‌، بلکه‌ راوی‌ برخی‌ از گزارش‌ها در این‌ باره‌، فرزند وی‌ قاسم‌ بن‌ اصبغ‌ است‌، از این‌رو آن‌چه‌ صحیح‌ به‌ نظر می‌رسد آن‌ است‌ که‌ قاسم‌ فرزند اصبغ‌ که‌ راوی‌ برخی‌ از اخبار واقعه‌ عاشورا است‌، مقتلی‌داشته‌ است‌، چنان‌ که‌ طبری‌ گزارشی را از او نقل کرده

[۱۴] طبری‌، محمد بن جریر، تاریخ‌ الامم‌ و الملوک‌، ج۵، ص‌۴۴۹.

و ابن‌ حمزه طوسی‌ نیز این‌ خبر را با حذف‌ اسناد، مستقیماً از قاسم‌ بن‌ اصبغ‌ نقل‌ نموده است‌.

[۱۵] طوسی‌، ابن‌ حمزه، الثاقب‌ فی‌ المناقب‌، ص‌ ۳۴۱.

همچنین ابوالفرج‌ اصفهانی‌،

[۱۶] ابوالفرج‌ اصفهانی‌، مقاتل‌ الطالبیین‌، ص‌ ۷۸.

شیخ‌ صدوق‌،

[۱۷] صدوق، محمد بن علی، ثواب‌ الاعمال‌ و عقاب‌ الاعمال‌، ص۲۱۸-۲۱۹.

و سبط‌ بن‌ جوزی‌

[۱۸] سبط‌ بن‌ جوزی‌، یوسف، تذکره‌ الخواص‌، ص۲۵۳.

اخباری‌ را به‌ یک‌ یا چند واسطه‌ از او نقل‌ کرده‌اند.

۵ – مقتل عمار دهنی

مقتل عمار دهنی، نیز یکی دیگر از پاورپوینت کامل مقاتل قرن دوم هجری می‌باشد که در حال حاضر نسخه اصلی این مقتل در دسترس نیست.

۲.۱ – معرفی مؤلف

ابومعاویه عمار بن معاویه دهنی، از فقها و بزرگان شیعه و از یاران و راویان مورد اعتماد امام صادق و امام باقر (علیهماالسلام) در قرن دوم هجری قمری بود که به سال ۱۳۳ق درگذشت.

[۱۹] ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۶، ص۱۳۸.

[۲۰] ابن عماد حنبلی، عبدالحی، شذرات الذهب، ج۲، ص۱۵۱.

[۲۱] بخاری، محمد بن اسماعیل، التاریخ الکبیر، ج۷، ص۲۸.

[۲۲] غطفانی، یحیی بن معین، تاریخ، ج۱، ص۲۳۹.

[۲۳] ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۸، ص۵۰۰.

[۲۴] نصری، عبدالرحمان بن عمر، تاریخ ابی زرعه، ج۱، ص۴۷۹.

[۲۵] نصری، عبدالرحمان بن عمر، تاریخ ابی زرعه، ج۱، ص۵۵۲.

[۲۶] خزرجی، احمد بن عبدالله، خلاصه تذهیب تهذیب الکمال، ص۲۷۹.

[۲۷] بروجردی، سید علی، طرائف المقال، ج۱، ص۵۳۶.

[۲۸] حسینی تفرشی، سید مصطفی، نقد الرجال، ص۲۴۷.

[۲۹] خوئی، سیدابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، ج۱۳، ص۲۶۸.

۲.۲ – معرفی اثر

مقتل الحسین (علیه‌السّلام)؛ نگاشته عمار بن ابی معاویه بجلی دهنی، یکی از پاورپوینت کامل مقاتل قرن دوم قمری می‌باشد. گرچه هیچ یک از مورخان و رجال‌شناسان متقدم، برای عمار دهنی، نگاشته‌ای به نام مقتل الحسین یا رساله‌ای درباره واقعه عاشورا ثبت نکرده‌اند؛ اما با توجه به آنکه طبری چند صفحه از تاریخ خود را به خبری نسبتا طولانی از عمار دهنی درباره کل واقعه عاشورا اختصاص داده، و همچنین برخی از اخبار وی دراین باره در بعضی از منابع دیگر آمده است،

[۳۰] ابن عساکر، علی بن حسن، تاریخ مدینه دمشق الکبیر، ج۱۴، ص۱۹۹.

به نظر می‌رسد که وی نیز در این باره نگاشته مستقلی، هرچند مختصر همانند بسیاری از نگاشته‌های دیگر متقدمان، داشته و مطالب آن محدود به روایات یادشده نبوده است. برخی از محققان معاصر نیز چنین مقتلی را به او نسبت داده‌اند.

[۳۱] محمودی، محمدباقر، عبرات المصطفین، ج۱، ص۶، پاورقی دوم.

۶ – مقتل فضیل بن زبیر

یکی از پاورپوینت کامل مقاتل قرن دوم، تسمیه من قتل مع الحسین (علیه‌السّلام) من ولده و اخوته اهل بیته و شیعته؛ نگاشته فضیل بن زبیر اسدی رستان کوفی از اصحاب امام باقر (علیه‌السّلام) و امام صادق (علیه‌السّلام) است.

[۳۲] خویی، سید ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، ج۱۴، ص۳۴۶.

۲.۱ – معرفی مؤلف

مؤلف این اثر هرچند از محدثان و اصحاب امام پنجم و ششم بوده، ولی بنا بر اعتقاد برخی رجالیان، زیدی مذهب و از اصحاب برجسته و از مبلغان وی بوده است.

[۳۳] اشعری قمی، سعد بن عبدالله، کتاب المقالات والفرق، ص۷۱، تصحیح محمد جواد مشکور.

[۳۴] خویی، سید ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، ج۹، ص۲۶۲.

با این وجود، او را ممدوح یا موثق دانسته‌اند. سال درگذشت وی معلوم نیست؛ اما باید در نیمه دوم قرن دوم باشد.

۲.۲ – معرفی اثر

کتاب «تسمیه من قتل مع الحسین» در قرن دوم، توسط فضیل بن زبیر به نگارش درآمده و در آن نام ۱۰۶ تن شهدای کربلا ضبط شده است. فضیل در کتابچه خود به جمع آوری نام اصحاب سیدالشهداء و شهدای کربلا اکتفا نموده و در برخی موارد نام مادر شهید و نیز نام قاتل آن شهید را نیز ذکر کرده است.

[۳۵] اسدی، فضیل بن زبیر، تسمیه من قتل مع الحسین، ص۲۶.

او در این اثر، نام افرادی را که همراه امام حسین (علیه‌السّلام) شهید شده‌اند، آورده و در مواردی، نام قاتل یا قاتلان آنان را نیز بیان کرده است. وی ابتدا اسامی بیست تن از شهدای اهل بیت (علیه‌السّلام) را که در راس آنان امام حسین (علیه‌السّلام) قرار دارد، نام می‌برد و سپس اسامی ۸۶ نفر از شهدای اصحاب را برمی‌شمرد و در مجموع، ۱۰۶ نام را آورده است. البته در رساله یادشده از ۱۰۷ نفر به عنوان شهید نام برده شده که ناشی از غلط چاپی است؛ زیرا نام زهیر بن قین از قلم افتاده است و دو قاتل او، شهید به حساب آمده‌اند.) وی در پایان، به اسارت اهل بیت (علیه‌السّلام) و برخی از سخنان آنان اشاره می‌کند. از نقل‌های نادر و عجیب وی آن است که با وجود تصریح به بیماری امام سجاد (علیه‌السّلام)، می‌گوید وی در برخی از میادین جنگ در کربلا حضور داشت.

[۳۶] فضیل بن زبیر، تسمیه من قتل مع الحسین، ص۲۹، تحقیق سید محمدرضا حسینی جلالی، تراثنا، ۱۴۰۶ ق، ش ۲.

۶.۳ – نقاط ضعف

مقتل فضیل بن زبیر اسدی، به رغم قدمت و اهمیتی که دارد، به دلیل فقدان نسخه‌ اصلی و تناقضات موجود، به تنهایی اعتبار لازم برای منبع قرار گرفتن را ندارد مگر آنکه دیگر منابع کهن و معتبر گفته او را تأیید کنند.

۶.۳.۱ – نبود نسخه اصلی

ظاهراً نسخه‌ اصلی این کتابچه در دست نیست، بلکه آنچه بدان استناد شده، مطالبی است که المرشد بالله یحیی بن حسین (۴۹۹ ق) در الامالی الخمیسیه با سندش از فضیل بن زبیر نقل کرده است.

[۳۷] اسدی، فضیل بن زبیر، تسمیه من قتل مع الحسین، ص۳۲، تحقیق سید محمدرضا حسینی جلالی.

[۳۸] المرشد بالله، یحیس بن حسین، الامالی الخمیسیه، ج۱، ص۱۷۰-۱۷۳.

بعد از وی همان مطالب توسط حمید بن احمد بن محمد محلی معروف به ابن احمد (۶۵۲ ق) در الحدائق الوردیه روایت شده است.

[۳۹] محلی، حمید بن احمد، الحدائق الوردیه فی مناقب الائمه الزیدیه، ج۱، ص۲۰۷-۲۱۲، تحقیق مرتضی محطوری حسنی.

۶.۳.۲ – ذکر متفرد اسامی

در این کتاب نام افرادی که در تاریخ، خصوصاً تاریخ کربلا هیچ نام و نشانی از آن‌ها وجود ندارد یا در زمان قبل یا بعد از کربلا می‌زیستند، در شمار شهدای کربلا ذکر شده است، همانند: سلیمان بن ربیعه،

[۴۰] اسدی، فضیل بن زبیر، تسمیه من قتل مع الحسین، ص۲۶.

قاسم بن بشر،

[۴۱] اسدی، فضیل بن زبیر، تسمیه من قتل مع الحسین، ص۳۰.

همام بن سلمه،

[۴۲] اسدی، فضیل بن زبیر، تسمیه من قتل مع الحسین، ص۳۰.

هفهاف بن مهند

[۴۳] اسدی، فضیل بن زبیر، تسمیه من قتل مع الحسین، ص۳۰.

و … . به نظر می‌رسد کتاب تسمیه در ذکر این اسامی متفرد بوده و تمام منابع متاخر با تکیه بر کتاب مذکور، نام این افراد را در شمار شهدا ضبط نموده‌اند، حال آنکه در کتب معتبر و کهن نام این افراد نه‌تنها در شمار شهدای کربلا ضبط نشده، بلکه حتی در کتب رجال و تراجم و برخی کتب تاریخی، نام این افراد ذیل اصحاب امام حسین نیز تثبیت نگردیده است.

۶.۳.۳ – خطای در ضبط اسامی

در این کتاب از یک سو نام برخی از شهدای کربلا همانند بریر بن خضیر

[۴۴] محمدی ری‌شهری، محمد، دانشنامه امام حسین (علیه‌السلام) بر پایه قرآن، حدیث و تاریخ، ج۶، ص۱۹۸.

[۴۵] محمدی ری‌شهری، محمد، دانشنامه امام حسین (علیه‌السلام) بر پایه قرآن، حدیث و تاریخ، ج۶، ص۱۹۹.

ضبط نشده، و از سوی دیگر نام برخی از دشمنان سیدالشهداء را در شمار شهدای کربلا ضبط کرده است. یکی از این افراد مهاجر بن ‌اوس است. ظاهراً فضیل، اولین کسی است که نام مهاجر را در شمار شهدای کربلا ثبت کرده و راجع به وی گفته است: «از طایفه بجیله: مهاجربن اوس به شهادت رسید».

[۴۶] اسدی، فضیل بن زبیر، تسمیه من قتل مع ا