پاورپوینت کامل ضَلالَت (مفرداتقرآن)
توجه : این فایل به صورت فایل power point (پاور پوینت) ارائه میگردد
پاورپوینت کامل ضَلالَت (مفرداتقرآن) دارای ۱۲۰ اسلاید می باشد و دارای تنظیمات کامل در PowerPoint می باشد و آماده ارائه یا چاپ است
شما با استفاده ازاین پاورپوینت میتوانید یک ارائه بسیارعالی و با شکوهی داشته باشید و همه حاضرین با اشتیاق به مطالب شما گوش خواهند داد.
لطفا نگران مطالب داخل پاورپوینت نباشید، مطالب داخل اسلاید ها بسیار ساده و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.
توجه : در صورت مشاهده بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل می باشد و در فایل اصلی پاورپوینت کامل ضَلالَت (مفرداتقرآن)،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد
بخشی از متن پاورپوینت کامل ضَلالَت (مفرداتقرآن) :
منبع: ضَلالَت (قاموس قرآن (جلد ۴))
مقالات مرتبط: یُضِلَّ (لغاتقرآن)، ضَلالَت (مفرداتنهجالبلاغه)، ضلالت.
ضَلالَت (به فتح ضاد و لام) و ضَلال (به فتح ضاد) از واژگان قرآن کریم به معنای انحراف از حق است.
مشتقات ضَلالَت که در آیات قرآن آمده عبارتند از:
الضَّلالُ (به فتح ضاد مشدد) به معنای گمراهی و انحراف؛
ضَلَلْنا (به فتح ضاد و لام) به معنای گم شدیم و پوسیدیم و خاک شدیم؛
اَضَلَ (به فتح الف و ضاد) به معنای منحرف و گمراه کرد؛
لَضالُّونَ (به فتح لام و ضم لام مشدد) به معنای گمراهان و بیخبران؛
ضَالًّا (به فتح ضاد و لام مشدد) به معنای گمشده یافت؛
اَضَلُ (به فتح الف و ضاد) اسم تفضیل به معنای گمراهترند؛
تَضْلِیلٍ (به فتح تاء، سکون ضاد و کسر لام) به معنای انحراف وتباهی؛
تَضِلَ (به فتح تاء و کسر ضاد) به معنای نسیان،
مُضِلٌ (به ضم میم و کسر ضاد) به معنای اضلالگر؛
تُضِلُ (به ضم تاء و کسر ضاد) به معنای گمراه میسازی؛
یُضْلِلِ به ضم یاء، و سکون ضاد و کسر لام) به معنای گمراه کند؛
الضَّالِّینَ (به فتح ضاد مشدد و کسر لام مشدد) به معنای گمراهان است.
فهرست مندرجات
۱ – معنای ضَلالَت و ضَلال
۲ – کاربردها
۲.۱ – الضَّلالُ (آیه ۳۲ سوره یونس)
۲.۲ – ضَلَلْنا (آیه ۱۰ سوره سجده)
۲.۳ – ضَلالٍ (آیه ۷۴ سوره انعام)
۲.۴ – ضَلالٍ (آیه ۸۵ سوره قصص)
۲.۵ – اضلال
۲.۵.۱ – اَضَلَ (آیه ۷۹ سوره طه)
۲.۵.۲ – اَضَلَّهُمُ (آیه ۸۵ سوره طه)
۲.۵.۳ – اَضَلَ (آیه ۲۹ سوره روم)
۲.۵.۴ – یُضِلَّهُمْ (آیه ۶۰ سوره نساء)
۲.۶ – ضالّ
۲.۶.۱ – لَضالُّونَ (آیه ۳۲ سوره مطففین)
۲.۶.۲ – ضَالًّا (آیه ۷ سوره ضحی)
۲.۷ – اضلّ
۲.۷.۱ – اَضَلُ (آیه ۶۰ سوره مائده)
۲.۸ – تضلیل
۲.۸.۱ – تَضْلِیلٍ (آیه ۲ سوره فیل)
۳ – نظری بر آیات ضلالت و گمراهی
۳.۱ – تَضِلَ (آیه ۲۸۲ سوره بقره)
۳.۲ – ضَلالٍ (آیه ۷۴ سوره انعام)
۳.۳ – الضَّلالُ (آیه ۱۸ سوره ابراهیم)
۳.۴ – ضَلالٍ (آیه ۹ سوره ملک)
۳.۵ – ضَلالٍ (آیه ۱۸ سوره شوری)
۳.۶ – ضَلالًا (آیه ۱۱۶ سوره نساء)
۳.۷ – ضَلالًا (آیه ۱۳۶ سوره نساء)
۳.۸ – ضَالًّا (آیه ۶-۷ سوره ضحی)
۳.۹ – الضَّالِّینَ (آیه ۲۰ سوره شعراء)
۳.۱۰ – ضَلالٍ (آیه ۸ سوره یوسف)
۳.۱۱ – ضَلالِکَ (آیه ۹۵ سوره یوسف)
۳.۱۲ – مُضِلٌ (آیه ۱۵ سوره قصص)
۴ – معنای اضلال خدا
۴.۱ – اَضَلَ (آیه ۸۸ سوره نساء)
۴.۲ – اَضَلَ (آیه ۲۹ سوره روم)
۴.۳ – اَضَلَّهُ (آیه ۲۳ سوره جاثیه)
۴.۴ – تُضِلُ (آیه ۱۵۵ سوره اعراف)
۴.۵ – یُضْلِلِ (آیه ۳۳ سوره رعد)
۴.۶ – یُضِلُ (آیه ۲۶ سوره بقره)
۴.۷ – یُضِلُ (آیه ۲۷ سوره ابراهیم)
۴.۸ – یُضِلُ (آیه ۳۴ سوره غافر)
۴.۹ – یُضِلُ (آیه ۷۴ سوره غافر)
۴.۱۰ – الضَّلالَهُ (آیه ۳۰ سوره اعراف)
۴.۱۱ – الضَّلالَهُ (آیه ۳۶ سوره نحل)
۴.۱۲ – الضَّلالَهَ (آیه ۱۶ سوره بقره)
۴.۱۳ – لِیُضِلَ (آیه ۱۱۵ سوره توبه)
۴.۱۴ – الضَّالِّینَ (آیه ۷ سوره فاتحه)
۵ – پانویس
۶ – منبع
۱ – معنای ضَلالَت و ضَلال
ضلالت و ضَلال
[۱] قرشی بنابی، علیاکبر، قاموس قرآن، ج۴، ص۱۹۲-۲۰۰.
[۲] راغب اصفهانی، حسین، المفردات، ط دارالقلم، ص۵۰۹.
[۳] نجفی، فخرالدین، مجمع البحرین، ت-الحسینی، ج۵، ص۴۰۹.
به معنای انحراف از حق است.
راغب اصفهانی گوید: «الضّلال: العدول عن الطّریق المستقیم و یضادّه الهدایه»
[۴] راغب اصفهانی، حسین، المفردات، ط دارالقلم، ص۵۰۹.
قول الصحاح، قاموس المحیط، اقرب الموارد و النهایه نیز قول راغب اصفهانی است.
[۵] جوهری، ابونصر، الصحاح تاج اللغه وصحاح العربیه، ج۵، ص۱۷۴۸.
[۶] فیروزآبادی، مجدالدین، قاموس المحیط، ج۱، ص۱۰۲۴.
[۷] شرتونی، سعید، اقرب الموارد فی فصح العربیه و الشوارد، ج۳، ص۳۱۵.
[۸] ابن اثیر، مجدالدین، النهایه فی غریب الحدیث والاثر.
اینکه بعضی هلاکت،
[۹] جوهری، ابونصر، الصحاح تاج اللغه وصحاح العربیه، ج۵، ص۱۷۴۸.
گم شدن،
[۱۰] ابن اثیر، النهایه فی غریب الحدیث والاثر، ج۳، ص۹۸.
باطل و فضیحت را از معانی ضلال شمردهاند، اینها لازم معنای اوّلی است که همان انحراف باشد.
۲ – کاربردها
به مواردی از ضَلالَت که در قرآن به کار رفته است، اشاره میشود:
۲.۱ – الضَّلالُ (آیه ۳۲ سوره یونس)
(فَما ذا بَعْدَ الْحَقِّ اِلَّا الضَّلالُ.)
[۱۱] یونس/سوره۱۰، آیه۳۲.
(بعد از حق، چه چیزى جز گمراهی وجود دارد؟.)
[۱۲] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۲۱۲.
[۱۳] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۰، ص۷۵.
[۱۴] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۰، ص۵۴.
[۱۵] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۱، ص۲۹۲.
[۱۶] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۵، ص۱۶۳.
«ضلالت» در قرآن مجید نیز گاهی به کار رفته است، مثل آیهی فوق که میشود گفت به معنی باطل است.
۲.۲ – ضَلَلْنا (آیه ۱۰ سوره سجده)
(وَ قالُوا اَ اِذا ضَلَلْنا فِی الْاَرْضِ اَ اِنَّا لَفِی خَلْقٍ جَدِیدٍ.)
[۱۷] سجده/سوره۳۲، آیه۱۰.
«زمانی که در زمین گم شدیم و پوسیدیم و خاک شدیم آیا در خلقت جدیدی خواهیم بود.»
[۱۸] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۶، ص۳۷۵.
[۱۹] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۶، ص۲۵۰.
[۲۰] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۹، ص۲۱۳.
[۲۱] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۸، ص۵۱۳.
عبارت اخرای انحراف از حق میباشد و نظیر:
(اَ اِذا کُنَّا عِظاماً وَ رُفاتاً اَ اِنَّا لَمَبْعُوثُونَ خَلْقاً جَدِیداً.)
[۲۲] اسراء/سوره۱۷، آیه۴۹.
[۲۳] اسراء/سوره۱۷، آیه۹۸.
(و گفتند: «آیا هنگامى که ما، استخوانهاى پوسیده و پراکندهاى شدیم، دگر بار با آفرینش تازهاى برانگیخته خواهیم شد؟!»)
[۲۴] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۲۸۶.
۲.۳ – ضَلالٍ (آیه ۷۴ سوره انعام)
(اِنِّی اَراکَ وَ قَوْمَکَ فِی ضَلالٍ مُبِینٍ.)
[۲۵] انعام/سوره۶، آیه۷۴.
«من تو را و قومت را در انحراف و گمراهی آشکار میبینم.»
[۲۶] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۸، ص۱۵۱.
[۲۷] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۴، ص۴۹۸.
یعنی انحراف از راه حق.
۲.۴ – ضَلالٍ (آیه ۸۵ سوره قصص)
(قُلْ رَبِّی اَعْلَمُ مَنْ جاءَ بِالْهُدی وَ مَنْ هُوَ فِی ضَلالٍ مُبِینٍ.)
[۲۸] قصص/سوره۲۸، آیه۸۵.
(بگو: «پروردگار من از همه بهتر مىداند چه کسى برنامه هدایت آورده و چه کسى در گمراهى آشکار است.»)
[۲۹] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۳۹۶.
[۳۰] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۶، ص۱۳۰.
[۳۱] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۶، ص۸۸.
[۳۲] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۸، ص۲۴۴.
[۳۳] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۷، ص۴۲۱.
یعنی انحراف از راه حق و معنی آن از مقابله با هدایت بهتر روشن میشود.
۲.۵ – اضلال
اِضلال به معنای منحرف کردن و گمراه نمودن است.
۲.۵.۱ – اَضَلَ (آیه ۷۹ سوره طه)
(وَ اَضَلَ فِرْعَوْنُ قَوْمَهُ وَ ما هَدی.)
[۳۴] طه/سوره۲۰، آیه۷۹.
(فرعون قوم خود را گمراه ساخت و هرگز هدایت نکرد!)
[۳۵] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۳۱۷.
[۳۶] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۴، ص۲۵۷.
[۳۷] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۴، ص۱۸۴.
[۳۸] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۶، ص۵۴.
[۳۹] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۷، ص۳۸.
۲.۵.۲ – اَضَلَّهُمُ (آیه ۸۵ سوره طه)
(وَ اَضَلَّهُمُ السَّامِرِیُّ.)
[۴۰] طه/سوره۲۰، آیه۸۵.
(و سامری آنها را گمراه ساخت.)
[۴۱] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۳۱۷.
[۴۲] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۴، ص۲۶۶.
[۴۳] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۴، ص۱۹۱.
[۴۴] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۶، ص۵۶.
[۴۵] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۷، ص۳۹.
۲.۵.۳ – اَضَلَ (آیه ۲۹ سوره روم)
(فَمَنْ یَهْدِی مَنْ اَضَلَ اللَّهُ.)
[۴۶] روم/سوره۳۰، آیه۲۹.
(پس چه کسى مىتواند آنان را که خدا گمراه کرده است هدایت کند؟!)
[۴۷] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۴۰۷.
[۴۸] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۶، ص۲۶۵.
[۴۹] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۶، ص۱۷۷.
[۵۰] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۹، ص۱۲۵.
[۵۱] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۸، ص۴۷۴.
«اَضَلَ» در قرآن به خدا و شیطان و دیگران نسبت داده شده است.
۲.۵.۴ – یُضِلَّهُمْ (آیه ۶۰ سوره نساء)
(وَ یُرِیدُ الشَّیْطانُ اَنْ یُضِلَّهُمْ ضَلالًا بَعِیداً.)
[۵۲] نساء/سوره۴، آیه۶۰.
(امّا شیطان مىخواهد آنان را در گمراهى دورى بیفکند.)
[۵۳] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۸۸.
[۵۴] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۴، ص۶۴۳.
[۵۵] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۴، ص۴۰۳.
[۵۶] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۵، ص۲۰۷.
[۵۷] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۳، ص۱۰۲.
درباره شیطان آیهی فوق را فرموده است.
۲.۶ – ضالّ
ضالّ به معنای منحرف از حق و گمراه است.
۲.۶.۱ – لَضالُّونَ (آیه ۳۲ سوره مطففین)
(وَ اِذا رَاَوْهُمْ قالُوا اِنَّ هؤُلاءِ لَضالُّونَ.)
[۵۸] مطففین/سوره۸۳، آیه۳۲.
(و هنگامى که آنها را مىدیدند مىگفتند: «به یقین اینها گمراهانند.»)
[۵۹] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۵۸۸.
[۶۰] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۲۰، ص۳۹۵.
[۶۱] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۲۰، ص۲۳۹.
[۶۲] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۲۶، ص۳۸۱.
[۶۳] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۱۰، ص۶۹۴.
۲.۶.۲ – ضَالًّا (آیه ۷ سوره ضحی)
(وَ وَجَدَکَ ضَالًّا فَهَدی.)
[۶۴] ضحی/سوره۹۳، آیه۷.
(و تو را گمشده یافت و هدایت کرد.)
[۶۵] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۵۹۶.
[۶۶] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۲۰، ص۵۲۳.
[۶۷] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۲۰، ص۳۱۰.
[۶۸] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۲۷، ص۱۴۳.
[۶۹] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۱۰، ص۷۶۶.
۲.۷ – اضلّ
اَضلّ اسم تفضیل است.
۲.۷.۱ – اَضَلُ (آیه ۶۰ سوره مائده)
(اُولئِکَ شَرٌّ مَکاناً وَ اَضَلُ عَنْ سَواءِ السَّبِیلِ.)
[۷۰] مائده/سوره۵، آیه۶۰.
(موقعیّت و جایگاه آنها، بدتر است و از راه راست، گمراهترند.)
[۷۱] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۱۱۸.
[۷۲] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۷، ص۱۰۰.
[۷۳] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۳، ص۳۳۳.
۲.۸ – تضلیل
تَضلیل به معنای منحرف کردن و گمراه و ضایع نمودن است.
۲.۸.۱ – تَضْلِیلٍ (آیه ۲ سوره فیل)
(اَ لَمْ یَجْعَلْ کَیْدَهُمْ فِی تَضْلِیلٍ.)
[۷۴] فیل/سوره۱۰۵، آیه۲.
«آیا حیله آنها، آنها را در انحراف و تباهی قرار نداد؟»
[۷۵] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۲۰، ص۶۲۱.
[۷۶] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۲۰، ص۳۶۱.
[۷۷] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۲۷، ص۲۸۶.
[۷۸] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۱۰، ص۸۲۵.
یعنی آنها تدبیر ویرانی مکّه را کرده بودند خداوند تدبیرشان را تباه ساخت.
آنگاه که حیله کسی را تباه و منحرف کنند گویند: «ضَلَّلَ کَیْدَهُ». مصدر در آیه به معنی مفعول است.
۳ – نظری بر آیات ضلالت و گمراهی
به مواردی از آیات ضلالت و گمراهی که در قرآن به کار رفته است، اشاره میشود:
۳.۱ – تَضِلَ (آیه ۲۸۲ سوره بقره)
(فَاِنْ لَمْ یَکُونا رَجُلَیْنِ فَرَجُلٌ وَ امْرَاَتانِ مِمَّنْ تَرْضَوْنَ مِنَ الشُّهَداءِ اَنْ تَضِلَ اِحْداهُما فَتُذَکِّرَ اِحْداهُمَا الْاُخْری.)
[۷۹] بقره/سوره۲، آیه۲۸۲.
«اگر دو مرد نبود یک مرد و دو زن شاهد بگیرید تا در صورت نسیان یکی آن دیگری به وی تذکر دهد و یادآور شود.»
[۸۰] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۲، ص۶۶۸.
[۸۱] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۲، ص۴۳۴.
[۸۲] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۳، ص۲۰۴.
[۸۳] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۲، ص۶۸۳.
ضلالت در این آیه به معنی نسیان است، به قرینه
(فَتُذَکِّرَ)
و آن انحراف در یادآوری است. حمزه که یکی از قراء است
(اِنْ تَضِلَّ)
را شرطیّه خوانده ولی دیگران آنرا به فتح الف خواندهاند و آن علت بودن دو نفر زن به جای یک مرد است.
از این آیه میشود به دست آورد که فراموشی در زنان بیشتر از مردان است و نیز میشود: آنرا شرط خواند و ضلال را به معنی انحراف دانست یعنی: «اگر یکی از ادای شهادت منحرف گردید و فریفته شد دیگری او را متذکر گرداند و از خدا بترساند.» این برای آن است که احساسات در زن غلبه دارد، شاید او را گول زده و به ترک شهادت یا تغییر آن وا دارند. این معنی در صورت فتح الف نیز درست است.
۲.۳ – ضَلالٍ (آیه ۷۴ سوره انعام)
(اِنِّی اَراکَ وَ قَوْمَکَ فِی ضَلالٍ مُبِینٍ.)
[۸۴] انعام/سوره۶، آیه۷۴.
(به یقین تو و قومت را در گمراهى آشکارى مىبینم.)
[۸۵] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۱۳۷.
[۸۶] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۸، ص۱۵۱.
[۸۷] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۴، ص۴۹۸.
۳.۳ – الضَّلالُ (آیه ۱۸ سوره ابراهیم)
(ذلِکَ هُوَ الضَّلالُ الْبَعِیدُ.)
[۸۸] ابراهیم/سوره۱۴، آیه۱۸.
(و این همان گمراهى دور و دراز است.)
[۸۹] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۲۵۷.
[۹۰] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۲، ص۴۸.
[۹۱] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۲، ص۳۶.
[۹۲] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۳، ص۱۱۶.
[۹۳] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۶، ص۴۷۵.
۳.۴ – ضَلالٍ (آیه ۹ سوره ملک)
(اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا فِی ضَلالٍ کَبِیرٍ.)
[۹۴] ملک/سوره۶۷، آیه۹.
(و شما در گمراهى بزرگى هستید.)
[۹۵] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۵۶۲.
[۹۶] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۹، ص۵۹۱.
[۹۷] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۹، ص۳۵۳.
[۹۸] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۲۵، ص۱۷۵.
[۹۹] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۱۰، ص۴۸۶.
لفظ ضلال در آیات با چهار وصف: مبین، بعید، قدیم، کبیر، توصیف شده است.
این وصفها راجع به مطلب صدر آیات است.
۳.۵ – ضَلالٍ (آیه ۱۸ سوره شوری)
(اِنَّ الَّذِینَ یُمارُونَ فِی السَّاعَهِ لَفِی ضَلالٍ بَعِیدٍ.)
[۱۰۰] شوری/سوره۴۲، آیه۱۸.
(آگاه باشید کسانى که در قیامت القاى تردید مىکنند، در گمراهى عمیقى هستند.)
[۱۰۱] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۴۸۵.
[۱۰۲] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۸، ص۵۵.
[۱۰۳] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۸، ص۳۹.
[۱۰۴] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۲۲، ص۱۱۹.
[۱۰۵] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۹، ص۴۰.
۳.۶ – ضَلالًا (آیه ۱۱۶ سوره نساء)
(وَ مَنْ یُشْرِکْ بِاللَّهِ فَقَدْ ضَلَ ضَلالًا بَعِیداً.)
[۱۰۶] نساء/سوره۴، آیه۱۱۶.
(و هر کس براى خدا همتایى قرار دهد، در گمراهى دورى افتاده است.)
[۱۰۷] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۹۷.
[۱۰۸] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۶، ص۴۸.
[۱۰۹] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۳، ص۱۷۰.
وصف بعید نوعا درباره شرک و کفر به قیامت و کفر به خدا به کار رفته است مثل دو آیهی فوق.
۳.۷ – ضَلالًا (آیه ۱۳۶ سوره نساء)
(وَ مَنْ یَکْفُرْ بِاللَّهِ وَ مَلائِکَتِهِ وَ کُتُبِهِ وَ رُسُلِهِ وَ الْیَوْمِ الْآخِرِ فَقَدْ ضَلَ ضَلالًا بَعِیداً.)
[۱۱۰] نساء/سوره۴، آیه۱۳۶.
(کسى که خدا و فرشتگان او و کتابها و پیامبرانش و روز واپسین را انکار کند، در گمراهى دورى افتاده است.)
[۱۱۱] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۱۰۰.
[۱۱۲] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۵، ص۱۸۳.
[۱۱۳] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۵، ص۱۱۲.
[۱۱۴] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۶، ص۹۴.
[۱۱۵] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۳، ص۱۹۲.
۳.۸ – ضَالًّا (آیه ۶-۷ سوره ضحی)
(اَ لَمْ یَجِدْکَ یَتِیماً فَآوی • وَ وَجَدَکَ ضَالًّا فَهَدی.)
[۱۱۶] ضحی/سوره۹۳، آیه۶ و ۷.
(آیا او تو را یتیم نیافت و پناه داد؟! • و تو را گمشده یافت و هدایت کرد.)
[۱۱۷] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۵۹۶.
[۱۱۸] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۲۰، ص۵۲۳.
[۱۱۹] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۲۰، ص۳۱۰.
[۱۲۰] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۲۷، ص۱۴۳.
[۱۲۱] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۱۰، ص۷۶۶.
این دو آیهی فوق راجع به حضرت رسول (صلیاللهعلیهوآلهوسلّم) است.
نظیر این قول موسی (علیهالسّلام) است که در جواب اعتراض فرعون که گفت: یک نفر قبطی را کشتهای! مثل آیهی ۲۰ سوره شعراء.
۳.۹ – الضَّالِّینَ (آیه ۲۰ سوره شعراء)
(فَعَلْتُها اِذاً وَ اَنَا مِنَ الضَّالِّینَ.)
[۱۲۲] شعراء/سوره۲۶، آیه۲۰.
(من آن کار را انجام دادم در حالىکه از بىخبران بودم.)
[۱۲۳] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۳۶۸.
[۱۲۴] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۵، ص۳۶۵.
[۱۲۵] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۵، ص۲۶۲.
[۱۲۶] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۸، ص۱۲.
[۱۲۷] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۷، ص۲۹۲.
۳.۱۰ – ضَلالٍ (آیه ۸ سوره یوسف)
باید دانست: مراد از ضلال پیوسته انحراف دینی و عملی یعنی کفر و معصیت نیست، بلکه ضلال اعم از این دو معنی است. پسران یعقوب میگفتند:
(لَیُوسُفُ وَ اَخُوهُ اَحَبُّ اِلی اَبِینا مِنَّا وَ نَحْنُ عُصْبَهٌ اِنَّ اَبانا لَفِی ضَلالٍ مُبِینٍ.)
[۱۲۸] یوسف/سوره۱۲، آیه۸.
(یوسف و برادرش بنیامین نزد پدر، از ما محبوبترند؛ در حالىکه ما مردان نیرومندى هستیم. مسلّماً پدر ما، در گمراهى آشکارى است.)
[۱۲۹] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۲۳۶.
[۱۳۰] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۱، ص۱۱۹.
[۱۳۱] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۱، ص۸۸.
[۱۳۲] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۲، ص۱۶۷.
[۱۳۳] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۵، ص۳۲۴.
منظورشان این بود: کثرت علاقه پدرمان نسبت به یوسف و برادرش با آنکه ما گروهی قوی و کار کن هستیم انحراف و مبالغه است. هکذا آنگاه که کاروان از مصر به سوی کنعان رهسپار شد و خیر پیدا شدن یوسف و نیز پیراهن وی را همراه داشت، حضرت یعقوب فرمود: اگر سفیهم نشمارید من بوی یوسف را احساس میکنم.
۳.۱۱ – ضَلالِکَ (آیه ۹۵ سوره یوسف)
(اِنَّکَ لَفِی ضَلالِکَ الْقَدِیمِ.)
[۱۳۴] یوسف/سوره۱۲، آیه۹۵.
(گفتند: «به خدا تو در همان گمراهى سابقت هستى!»)
[۱۳۵] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن، ص۲۴۶.
[۱۳۶] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۱، ص۳۳۵.
[۱۳۷] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۱، ص۲۴۴.
[۱۳۸] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۲، ص۲۹۴.
[۱۳۹] طبرسی، فضل بن حسن، تف
- همچنین لینک دانلود به ایمیل شما ارسال خواهد شد به همین دلیل ایمیل خود را به دقت وارد نمایید.
- ممکن است ایمیل ارسالی به پوشه اسپم یا Bulk ایمیل شما ارسال شده باشد.
- در صورتی که به هر دلیلی موفق به دانلود فایل مورد نظر نشدید با ما تماس بگیرید.
شیعه فایل |
