پاورپوینت کامل شیخ مفید (فقه سیاسی)

توجه : این فایل به صورت فایل power point (پاور پوینت) ارائه میگردد

 پاورپوینت کامل شیخ مفید (فقه سیاسی) دارای ۵۶ اسلاید می باشد و دارای تنظیمات کامل در PowerPoint می باشد و آماده ارائه یا چاپ است

شما با استفاده ازاین پاورپوینت میتوانید یک ارائه بسیارعالی و با شکوهی داشته باشید و همه حاضرین با اشتیاق به مطالب شما گوش خواهند داد.

لطفا نگران مطالب داخل پاورپوینت نباشید، مطالب داخل اسلاید ها بسیار ساده و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل می باشد و در فایل اصلی پاورپوینت کامل شیخ مفید (فقه سیاسی)،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد

بخشی از متن پاورپوینت کامل شیخ مفید (فقه سیاسی) :

منبع: پاورپوینت کامل شیخ مفید (فقه سیاسی)

مقالات مرتبط: شیخ مفید (مقالات مرتبط).

شیخ مفید (۳۳۶–۴۴۱ هـ.ق)، فقیه و متکلم برجسته شیعه و استاد شیخ طوسی و سید مرتضی بود.
او در علوم کلام، فقه و مناظرات دینى با معتزله و اشاعره مهارت داشت و حدود ۲۰۰ اثر تألیف کرد، از جمله «المقنعه» و «الارشاد».
وی نظام سیاسى مشروع را حول «سلطان عادل اسلام» و امام معصوم طرح کرد و تصدى امور حکومتى فقهاى جامع‌الشرایط را در غیاب امام جائز دانست.
او اصل «دولت در دولت» را به‌عنوان راهکار ثانوى در شرایط تقیه و وجود نظام جائر مطرح کرد.
فقها در این چارچوب موظف به اقامه حدود، اجرای احکام اسلام، امر به معروف و نهی از منکر و جهاد با مجرمان هستند، اما هرگز نباید در انجام اعمال خلاف شرع یا قتل بى‌گناهان دخالت کنند.
وی همکارى با حکومت‌های جائر را تحریم کرده و دستمزد حاصل از آن را حرام می‌دانست، تأکید بر حفظ اصول شرعى و استقلال فقهاء در حوزه ولایت دارد.
آثار و اندیشه‌هاى او مبنای مهمى برای فهم سیاست و حکومت در فقه شیعه به‌ ویژه در دوران غیبت محسوب می‌شود.

فهرست مندرجات

۱ – معرفی شیخ مفید
۲ – شخصیت علمى شیخ مفید
۳ – آثار و تألیفات
۴ – وفات و تجلیل از او
۵ – زمینه سیاسى و تقیه
۶ – مفهوم «الناظر فى امور المسلمین»
۷ – مفهوم «سلطان عادل اسلام»
۸ – جانشینى فقها در عصر غیبت
۹ – اقامه حدود و اختیارات فقها
۱۰ – مفهوم «تقیه» در حکومت و قضا
۱۱ – اجرای حدود شرعی توسط فقیه
۱۲ – شکل‌گیرى و ضرورت
۱۳ – ادله فقهى بر ولایت فقها
۱۴ – دو صورت تحقق دولت در دولت
۱۵ – حدود اختیارات فقیه در شرایط تقیه
۱۶ – مشروعیت مأموریت از دیدگاه «صاحب‌الامر»
۱۷ – تعامل با حکومت‌های جائر
۱۸ – تحریم همکارى با حکومت‌هاى جور
۱۹ – جهاد و امر به معروف
۲۰ – انفال و اختیارات دولت امامت
۲۱ – پانویس
۲۲ – منبع

۱ – معرفی شیخ مفید

محمد بن محمد نعمان بغدادى ملقب به شیخ مفید در ذیقعده سال (۳۳۶ هـ.ق) در ده فرسنگى بغداد متولد شد.
وى استاد شیخ طوسى و سید مرتضى بود. فقیه و متکلم شیعى که بیشتر در علم کلام تبحر داشت و مکتب کلامى شیعه در عصر او به اوج کمال رسید.

۲ – شخصیت علمى شیخ مفید

او در مناظرات دینى مهارت خاصى داشت و مناظراتش با قاضی عبدالجبار (رییس فرقه معتزله بغداد) و قاضی ابوبکر باقلانی رئیس اشاعره معروف بود.
گویند لقب «مفید» را علی بن عیسی معتزلی در عهد جوانى، در نتیجه مباحثه با وى به او داد.

۳ – آثار و تألیفات

در حدود ۲۰۰ اثر به او نسبت داده شده که این کتاب‌ها از جمله آن‌ها است:
«ارکان فى دعائم الدین»، «العیون و المحاسن»، «اصول الفقه» «الکلام فى وجوه اعجاز القرآن»، «تاریخ الشریعه».
بسیارى از این تالیفات در رد مذاهب دیگر و بسیارى در باب عقاید مخصوص شیعه و احکام فقهى است.
رساله «المقنعه» نیز – که متن فقهى جامع و محکمى است – از آثار او است که توسط شیخ طوسى شرح شد و به صورت «التهذیب»، یکى از کتب اربعه حدیث، در آمد.

۴ – وفات و تجلیل از او

شیخ بزرگوار شیخ مفید در شب جمعه ۳ رمضان سال (۴۱۳ هـ.ق) در بغداد، پس از ۷۵ سال تلاش و خدمت ارزنده درگذشت و مورد تجلیل فراوان مردم و قدردانى علما و فضلا قرار گرفت.
به تعبیر شاگرد بزرگوارش شیخ طوسی که خود حاضر در صحنه بوده است، روز وفات او از کثرت دوست و دشمن براى اداى نماز و گریستن بر او، همانند و نظیر نداشته است.
هشتاد هزار تن از شیعیان او را تشییع کردند و سید مرتضی علم الهدی بر او نماز خواند و در حرم مطهر امام معصوم جواد الائمه (علیه‌السلام) پایین پاى آن حضرت و نزدیک قبر استادش ابن قولویه مدفون شد.
مى‌گویند سخنوران غیر شیعه که از تاثیر سخن شیخ و استحکام منطق او در دعوت به مذهب تشیع به تنگ آمده بودند، با درگذشت وى آسوده شدند.

۵ – زمینه سیاسى و تقیه

زندگى شیخ مفید در دوران اختناق مذهبى در حال‌هاى از تقیه سپرى شده است.
شیخ مفید در آثار کلامى خود به هنگام بحث از امامت به گونه‌اى استتار شده، توانسته است نظام سیاسى مشروع از دیدگاه خود را در اندیشه امامت بیان کند.
چنان‌که کتاب الارشاد شیخ مفید در شرح زندگانى ائمه معصومین (علیه‌السلام) خود حاوى شناختى سازمان‌ یافته از اندیشه سیاسى ائمه (علیه‌السلام) و راه سیاسى تشیع است.

۶ – مفهوم «الناظر فى امور المسلمین»

شیخ مفید در باب وصیت از کتاب المقنعه

[۱] مفید، محمد بن محمد، المقنعه، ص۶۶۶.

در بیان حالت فوت وصى که کار وصایت بلاتکلیف مى‌ماند، مى‌نویسد:

«هرگاه وصى فوت نماید نظارت بر امور وصیت بر عهده کسى است که ناظر در امور مسلمانان است و او ولایت و مسئولیت تنفیذ وصیت را به روالى که وصى باید انجام دهد، برعهده دارد.»

وى در این فرض از دولت مشروع به عنوان «الناظر فى امور المسلمانان» نام مى‌برد که صفت «الناظر» حاکى از مهم‌ترین مسئولیت دولت اسلامی یعنى نظارت بر تمامى امور کشور اسلامى است.
قدر متیقن منظور از «امور مسلمانان» امور عمومى و مسئولیت‌هاى دولتى است که نظارت بر امور وصیت بر عهده کسى است که ناظر در امور مسلمانان است و آن ولایت و مسئولیت دولت اسلامى یعنى نظارت بر کلیه امور کشور اسلامى است.

۷ – مفهوم «سلطان عادل اسلام»

نظارت بر آن و انجام وظایف ناشى از آن بر عهده کسى است که شیخ مفید از آن به سلطان عادل تعبیر مى‌کند.
این تعبیر کنایى (سلطان عادل اسلام)

[۲] مفید، محمد بن محمد، المقنعه، ص۷۴۰.

در اندیشه سیاسى شیعه، ریشه در زمان ائمه معصومین (علیه‌السلام) دارد که از آن در بسیارى از روایات براى تفهیم بسیارى از مسائل سیاسى بهره گرفته‌ شده است.

[۳] مفید، محمد بن محمد، المقنعه، ص۷۴۰.

اندیشه «سلطان عادل اسلام» همواره به معناى تقسیم‌بندى دولت‌هاى حاکم بر مسلمانان به کار رفته است.
تقابل سلطان عادل و سلطان جائر به معناى طبقه‌بندى رژیم‌هاى سیاسى و دولت‌هاى حاکم بر مسلمانان بوده که اثبات اولى و نفى دومى را به همراه داشته است.
براساس این تقسیم‌بندى سیاسى هر فرد شیعه، سلطان عادل و نظام سیاسى او را به رسمیت شناخته و نظام سلطان جائر را تحریم کرده و آن را نامشروع مى‌شمرده است.
به هنگام بروز مسائلى که باید توسط دولت و ارکان آن حل و فصل شود، وى موظف بوده که نخست در اندیشه سلطان عادل و نظام منسوب به او بیندیشد تا بتواند با مراجعه به او مشکل خود را حل و فصل کند.
در فرض مسئله، تصرف در امور وصیت را به دستگاه‌ها و مسئولان نظام سلطان عادل، واگذار کند.
بى‌شک این حکم فقهى یعنى لزوم مراجعه به دولت سلطان عادل نمى‌تواند به‌ طور مجرد و به معناى آن‌که اگر چنین دولتى وجود داشت، تفسیر شود، بلکه مفهوم سیاسى آن ناگزیر چنین خواهد بود که نخست باید در اندیشه وجود چنین نظام مشروعى باشد و در صورت امکان با ایجاد و تأسیس آن زمینه رجوع به آن را براى حل و فصل امورى چون عمل به وصیت فراهم کند.

۸ – جانشینى فقها در عصر غیبت

در صورت فقدان سلطان عادل فقهاى عادل شیعه مى‌توانند آن‌چه را که تحت ولایت سلطان عادل است، عهده‌دار شوند مشروط بر آن‌که این فقها، صاحب‌نظر بوده و داراى درایت و نوعى برترى باشند.

[۴] مفید، محمد بن محمد، المقنعه، ص۶۷۵.

از این بیان دو نکته بسیار مهم را مى‌توان به دست آورد:

• الف – منظور از سلطان عادل، امام معصوم (علیه‌السلام) بوده

[۵] مفید، محمد بن محمد، المقنعه، ص۶۷۵.

و نخستین مرحله از نظام سیاسى مشروع نزد شیعه، دولت امام بالاصاله و نظامى است که امام معصوم (علیه‌السلام) در رأس اقتدار عالى آن قرارگرفته باشد.
• ب- در شرایط عدم امکان دسترسى به امام معصوم (علیه‌السلام)، فقیه عادل، آگاه و برتر جانشین سلطان عادل بوده و انواع ولایت بر امورى را که سلطان عادل بر عهده دارد، در دست خواهد گرفت.

شیخ مفید برخلاف بسیارى از فقها که با عدم وجود فقیه جامع الشرایط یا عدم دسترسى به آن و یا عدم قبول ولایت و شرایطى چون اختناق (تقیه) عدول مؤمنان را جایگزین فقیه جامع الشرایط دانسته‌اند.
در عبارت المقنعه تکلیف را ساقط دانسته و با جمله «فان لم یتمکنوا من ذلک فلا تبعه علیهم فیه»

[۶] مفید، محمد بن محمد،المقنعه، ص۶۷۶.

مسئله تعطیل نظام را مورد تأیید قرار داده‌اند و مفاد این جمله که در این صورت مسئولیتى بر آن‌ها نیست، مى‌تواند جواز رجوع به دستگاه جور باشد.

۹ – اقامه حدود و اختیارات فقها

شیخ مفید در بحث حدود که ارتباط مستقیم با مسائل حکومتى دارد، به‌ طور صریح از «سلطان اسلام» که از جانب خدا منصوب است، سخن به میان آورده و ائمه معصومین (علیه‌السلام) را سلاطین منصوب اسلام دانسته و تمامى کسانى را که به‌ طور خاص از جانب آنان براى تصدى امور عمومى منصوب شده‌اند از مصادیق سلاطین اسلام بر شمرده است.

[۷] مفید، محمد بن