پاورپوینت کامل مِثْل (مفردات‌قرآن)

توجه : این فایل به صورت فایل power point (پاور پوینت) ارائه میگردد

 پاورپوینت کامل مِثْل (مفردات‌قرآن) دارای ۷۷ اسلاید می باشد و دارای تنظیمات کامل در PowerPoint می باشد و آماده ارائه یا چاپ است

شما با استفاده ازاین پاورپوینت میتوانید یک ارائه بسیارعالی و با شکوهی داشته باشید و همه حاضرین با اشتیاق به مطالب شما گوش خواهند داد.

لطفا نگران مطالب داخل پاورپوینت نباشید، مطالب داخل اسلاید ها بسیار ساده و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل می باشد و در فایل اصلی پاورپوینت کامل مِثْل (مفردات‌قرآن)،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد

---

بخشی از متن پاورپوینت کامل مِثْل (مفردات‌قرآن) :

منبع: مِثْل (قاموس قرآن (جلد ۶))

مقالات مرتبط: مُثْلی‌ (لغات‌قرآن)، مِثْل (مفردات‌نهج‌البلاغه)، مثل.

مِثْل (به کسر میم و سکون ثاء) از واژگان قرآن کریم به معناى مانند، نظیر و شبیه است‌.
جمع آن أَمْثال (به فتح همزه و سکون میم) است.
مشتقات مِثْل که در آیات قرآن آمده عبارتند از:

مِثْلُکُمْ‌ (به کسر میم، سکون ثاء و ضم لام) به معناى مثل شما؛

کَأَمْثالِ‌ (به فتح همزه و سکون میم) به معناى هم‌چون؛

أَمْثالُکُمْ‌ (به فتح همزه، سکون میم و ضم لام) به معناى هم‌چون شما؛

کَمَثَلِ‌ (به فتح کاف و میم) به معناى هم‌چون؛

مَثَلُهُمْ‌ (به فتح میم، ثاء و ضم لام) به معناى همانند؛

مَثَلًا (به فتح میم و ثاء) به معناى تشبیه کرده؛

مَثَلَ‌ (به فتح میم و ثاء) به معناى صفت و حال؛

بِمَثَلٍ‌ (به فتح میم و ثاء) به معناى مَثَلى؛

الْمُثْلى‌ (به ضم میم و سکون ثاء) به معناى شایسته شما؛

الْمَثُلاتُ‌ (به فتح میم و ضم ثاء) به معناى بلاهاى عبرت‌انگیز؛

تَماثِیلَ‌ (به فتح تاء و کسر ثاء) به معناى مجسمه‌ها؛

فَتَمَثَّلَ‌ (به فتح تاء و میم) به معناى در شکل است.

فهرست مندرجات

۱ – معنای مِثْل
۲ – کاربردها
۲.۱ – مِثْلُ‌ (آیه ۲۲۸ سوره بقره)
۲.۲ – مِثْلُ‌ (آیه ۲۷۵ سوره بقره)
۲.۳ – مِثْلُکُمْ‌ (آیه ۱۱۰ سوره کهف)
۲.۴ – کَأَمْثالِ‌ (آیه ۲۳ سوره واقعه)
۲.۵ – أَمْثالُکُمْ‌ (آیه ۱۹۴ سوره اعراف)
۲.۶ – کَمَثَلِ‌ (آیه ۱۷ سوره بقره)
۲.۷ – مَثَلًا (آیه ۲۴ سوره ابراهیم)
۲.۸ – کَمَثَلِ‌ (آیه ۵۹ سوره آل عمران)
۲.۹ – مَثَلُ‌ (آیه ۳۵ سوره رعد)
۲.۱۰ – مَثَلُ‌ (آیه ۱۵ سوره محمد)
۲.۱۱ – بِمَثَلٍ‌ (آیه ۳۳ سوره فرقان)
۲.۱۲ – الْمُثْلى‌ (آیه ۶۳ سوره طه)
۲.۱۳ – الْمَثُلاتُ‌ (آیه ۶ سوره رعد)
۲.۱۴ – الْمَثَلُ‌ (آیه ۲۷ سوره روم)
۲.۱۵ – مَثَلًا (آیه ۱۷۷ سوره اعراف)
۲.۱۶ – مَثَلًا (آیه ۵۶ سوره زخرف)
۲.۱۷ – مَثَلًا (آیه ۵۷ سوره زخرف)
۲.۱۸ – التَّماثِیلُ‌ (آیه ۵۲ سوره انبیاء)
۲.۱۹ – تَماثِیلَ‌ (آیه ۱۳ سوره سبأ)
۲.۲۰ – فَتَمَثَّلَ‌ (آیه ۱۷ سوره مریم)
۳ – پانویس
۴ – منبع

۱ – معنای مِثْل

مِثْل

[۱] قرشی بنایی، علی‌اکبر، قاموس قرآن، ج۶، ص۲۳۳.

[۲] راغب اصفهانی، حسین، المفردات فی غریب القرآن، ص۷۵۹.

[۳] طریحی نجفی، فخرالدین، مجمع البحرین، ت-الحسینی، ج۵، ص۴۷۱.

به معنى مانند، نظیر و شبیه است‌.
مَثَل‌ (به فتح میم و ثاء) به معنای مانند، دلیل، صفت، عبرت، علامت، حدیث و مثل دائر آمده است.

[۴] شرتونی، سعید، اقرب الموارد فی فصح العربیه و الشوارد، ج۵، ص۱۵۹.

قاموس از جمله صفت، حجّت و حدیث را ذکر کرده است

[۵] فیروز آبادی، مجدالدین، قاموس المحیط، ج۴، ص۴۹.

و آن به معنى شبیه و مانند نیز آمده است.
جمع آن در قرآن أَمْثال آمده‌ است.
مثلات جمع مثله به معنى عقوبت است؛ زیرا میان عقوبت و عقوبت شده تماثل است؛ یعنى: عقوبت‌ها پیش از آن‌ها گذشته است و یا به قول راغب مثله عقوبتى است که بر قومى وارد می‌شود و بر دیگران مثل می‌گردد.

[۶] رراغب اصفهانی، حسین، المفردات فی غریب القرآن، ص۷۶۰.

تمثال به معنى مجسّمه است. راغب گفته: «التّمثال: الشّى‌ء المصوّر.»

[۷] راغب اصفهانی، حسین، المفردات، دار القلم، ص۷۵۸.

جمع آن تماثیل است‌.

۲ – کاربردها

به مواردی از مِثْل که در قرآن به‌ کار رفته است، اشاره می‌شود:

۲.۱ – مِثْلُ‌ (آیه ۲۲۸ سوره بقره)

(وَ لَهُنَ‌ مِثْلُ‌ الَّذِی عَلَیْهِنَّ بِالْمَعْرُوفِ‌)

[۸] بقره/سوره۲، آیه۲۲۸.

(و براى زنان، همانند وظایفى که بر دوش آن‌هاست، حقوق شایسته‌اى قرار داده شده.)

[۹] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن‌، ص۳۶.

[۱۰] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۲، ص۳۴۸.

[۱۱] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۲، ص۲۳۲.

[۱۲] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۳، ص۷.

[۱۳] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۲، ص۵۷۵.

۲.۲ – مِثْلُ‌ (آیه ۲۷۵ سوره بقره)

(ذلِکَ بِأَنَّهُمْ قالُوا إِنَّمَا الْبَیْعُ‌ مِثْلُ‌ الرِّبا)

[۱۴] بقره/سوره۲، آیه۲۷۵.

(این، به خاطر آن است که گفتند: «بیع و داد و ستد مانند ربا است».)

[۱۵] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن‌، ص۴۷.

[۱۶] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۲، ص۶۳۷.

[۱۷] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۲، ص۴۱۵.

[۱۸] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۳، ص۱۸۱.

[۱۹] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۲، ص۶۷۰.

۲.۳ – مِثْلُکُمْ‌ (آیه ۱۱۰ سوره کهف)

(قُلْ إِنَّما أَنَا بَشَرٌ مِثْلُکُمْ‌)

[۲۰] کهف/سوره۱۸، آیه۱۱۰.

(بگو: «من فقط بشرى هستم مثل شما.)

[۲۱] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن‌، ص۳۰۴.

[۲۲] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۳، ص۵۵۶.

[۲۳] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۳، ص۴۰۵.

[۲۴] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۵، ص۱۳۷.

[۲۵] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۶، ص۷۷۰.

۲.۴ – کَأَمْثالِ‌ (آیه ۲۳ سوره واقعه)

(وَ حُورٌ عِینٌ • کَأَمْثالِ‌ اللُّؤْلُؤِ الْمَکْنُونِ‌)

[۲۶] واقعه/سوره۵۶، آیه۲۲-۲۳.

(و همسرانى از حورالعین دارند، هم‌چون مروارید در صدف پنهان.)

[۲۷] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن‌، ص۵۳۵.

[۲۸] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۹، ص۲۱۰.

[۲۹] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۹، ص۱۲۲.

[۳۰] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۲۴، ص۱۴۵.

[۳۱] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۹، ص۳۲۷.

۲.۵ – أَمْثالُکُمْ‌ (آیه ۱۹۴ سوره اعراف)

(إِنَّ الَّذِینَ تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ عِبادٌ أَمْثالُکُمْ‌)

[۳۲] اعراف/سوره۷، آیه۱۹۴.

(کسانى را که غیر از خدا مى‌خوانید و پرستش مى‌کنید، بندگانى هم‌چون خود شما هستند.)

[۳۳] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن‌، ص۱۷۵.

[۳۴] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۸، ص۴۹۱-۴۹۲.

[۳۵] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۸، ص۳۷۷.

[۳۶] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۰، ص۱۴۰.

[۳۷] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۴، ص۷۸۵.

۲.۶ – کَمَثَلِ‌ (آیه ۱۷ سوره بقره)

(مَثَلُهُمْ‌ کَمَثَلِ‌ الَّذِی اسْتَوْقَدَ ناراً)

[۳۸] بقره/سوره۲، آیه۱۷.

(آنان (منافقان‌) همانند کسانى هستند که آتشى افروخته‌اند. (تا از تاریکى وحشتناک رهایى یابند.))

[۳۹] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن‌، ص۴.

[۴۰] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱، ص۸۸.

[۴۱] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱، ص۵۵.

[۴۲] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱، ص۸۱.

[۴۳] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۱، ص۱۱۲.

چنان که گفته شد طبرسی ذیل این آیه‌ تصریح کرده است. در کشاف و جوامع الجامع، «حال» را نیز از معانى آن شمرده اند.

[۴۴] زمخشری، جارالله، الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل، ج۱، ص۷۲.

[۴۵] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر جوامع الجامع، ج۱، ص۷۷.

راغب می‌گوید: مثل قولى است درباره چیزى که شبیه است به قولى درباره چیزى دیگر تا یکى آن دیگرى را بیان و مجسّم کند.

[۴۶] راغب اصفهانی، حسین، المفردات فی غریب القرآن، ص۷۵۹.

۲.۷ – مَثَلًا (آیه ۲۴ سوره ابراهیم)

(أَ لَمْ تَرَ کَیْفَ ضَرَبَ اللَّهُ‌ مَثَلًا کَلِمَهً طَیِّبَهً کَشَجَرَهٍ طَیِّبَهٍ أَصْلُها ثابِتٌ وَ فَرْعُها فِی السَّماءِ •ذتُؤْتِی أُکُلَها کُلَّ حِینٍ بِإِذْنِ رَبِّها)

[۴۷] ابراهیم/سوره۱۴، آیه۲۴-۲۵.

(آیا ندیدى چگونه خداوند «کلمه طیّبه» و گفتار پاکیزه را به درخت پاکیزه‌اى تشبیه کرده که ریشه آن در زمین ثابت و شاخه آن در آسمان است؟! هر زمان میوه خود را به اذن پروردگارش مى‌دهد.)

[۴۸] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن‌، ص۲۵۸-۲۵۹.

[۴۹] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۲، ص۷۰.

[۵۰] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۲، ص۵۰.

[۵۱] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۳، ص۱۲۶.

[۵۲] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۶، ص۷۳-۷۴.

نگارنده گوید: بیش‌تر موارد استعمال آن در قرآن همان قول راغب است گرچه در معانى دیگر نیز چنان‌که خواهیم گفت آمده است و خداوند جریانى، حکایتى و قولى می‌آورد، سپس مطلب مورد نظر را با آن تطبیق می‌کند. در واقع مثل براى تفهیم مطلب و اشباع ذهن شنونده آورده می‌شود.
اکنون به بعضى از آیات اشاره می‌کنیم.

۲.۸ – کَمَثَلِ‌ (آیه ۵۹ سوره آل عمران)

(إِنَ‌ مَثَلَ‌ عِیسى‌ عِنْدَ اللَّهِ‌ کَمَثَلِ‌ آدَمَ خَلَقَهُ مِنْ تُرابٍ ثُمَّ قالَ لَهُ کُنْ فَیَکُونُ‌)

[۵۳] آل عمران/سوره۳، آیه۵۹.

(مَثَل خلقت عیسی در نزد خدا، هم‌چون آدم است؛ که او را از خاک آفرید و سپس به او فرمود: «موجود باش!» و بى درنگ موجود شد.)

[۵۴] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن‌، ص۵۷.

[۵۵] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۳، ص۳۳۲.

[۵۶] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۳، ص۲۱۲.

[۵۷] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۴، ص۱۰۰-۱۰۱.

[۵۸] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۲، ص۳۱۰.

مثل در این آیه به معنى صفت و حال است؛ یعنى حال و جریان عیسى در پدر نداشتن مانند جریان آدم است که خدا از خاکش آفرید.

۲.۹ – مَثَلُ‌ (آیه ۳۵ سوره رعد)

(مَثَلُ‌ الْجَنَّهِ الَّتِی وُعِدَ الْمُتَّقُونَ تَجْرِی مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ أُکُلُها دائِمٌ)

[۵۹] رعد/سوره۱۳، آیه۳۵.

(وصف بهشتى که به پرهیزگاران وعده داده شده، این است که نهرها از پاى درختانش جارى است، میوه‌هاى آن همیشگى است.)

[۶۰] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن‌، ص۲۵۴.

[۶۱] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۱، ص۵۰۰.

[۶۲] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۱، ص۳۶۶.

[۶۳] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۱۳، ص۷۸.

[۶۴] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۶، ص۴۵.

مراد از مثل در آیه چنان‌که گفته‌اند صفت است که موصوف را مجسّم می‌کند. درباره ترکیب آن گفته‌اند مَثَلُ مبتداء و خبر آن محذوف است و گفته‌اند:

(تَجْرِی مِنْ تَحْتِهَا)

خبر مبتدا و به قولى در آن موصوف حذف شده و تقدیر «مَثَلُ الْجَنَّه … جَنَّهٌ تَجْرى» است ولى به نظر می‌آید که‌ تَجْرِی در جاى خبر بوده باشد.

۲.۱۰ – مَثَلُ‌ (آیه ۱۵ سوره محمد)

(مَثَلُ الْجَنَّهِ الَّتِی وُعِدَ الْمُتَّقُونَ فِیها أَنْهارٌ مِنْ ماءٍ غَیْرِ آسِنٍ‌)

[۶۵] محمد/سوره۴۷، آیه۱۵.

(وصف بهشتى که به پرهیزگاران وعده داده شده، چنین است: در آن نهرهایى از آب صاف و خالص است.)

[۶۶] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن‌، ص۵۰۸.

[۶۷] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۸، ص۳۵۱.

[۶۸] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ج۱۸، ص۲۳۲.

[۶۹] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ترجمه محمد بیستونی، ج۲۳، ص۵۸.

[۷۰] طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر مجمع البیان، ج۹، ص۱۶۷.

۲.۱۱ – بِمَثَلٍ‌ (آیه ۳۳ سوره فرقان)

(وَ لا یَأْتُونَکَ‌ بِمَثَلٍ‌ إِلَّا جِئْناکَ بِالْحَقِّ وَ أَحْسَنَ تَفْسِیراً)

[۷۱] فرقان/سوره۲۵، آیه۳۳.

(آنان هیچ مَثَلى براى تو نمى‌آورند مگر این‌که ما حق و بهترین تفسیر را براى تو مى‌آوریم و پاسخى قاطع که در برابر آن ناتوان شوند.)

[۷۲] مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن‌، ص۳۶۳.

[۷۳] طباطبایی، سید محمدحسین، تفسیر المیزان، ترجمه محمدباقر موسوی، ج۱۵، ص۲۹۲.

[۷۴] طباطبایی، سید